Nhà Cổ Trăm Cột Long An – Di Tích Lịch Sử Văn Hóa Quốc Gia

Thứ năm, 16/03/2023, 09:29 GMT+7

Nhà Cổ Trăm Cột Long An – Di Tích Lịch Sử Văn Hóa Quốc Gia

Huyện Cần Đước, tỉnh Long An không những là vùng đất được biết đến với đặc sản gạo nàng thơm Chợ Đào mà còn là nơi có nhiều di tích lịch sử văn hóa giá trị. Có dịp du lịch Long An về Cần Đước, bạn đừng quên ghé thăm Nhà Trăm Cột. Cái “độc” của ngôi nhà không chỉ vì tên gọi xuất xứ theo đặc trưng kiến trúc (nhà có trên một trăm cây cột), mà còn vì đây là ngôi nhà “rường” của xứ Huế, nằm lọt giữa vùng quê Nam Bộ. Nhà trăm cột nằm ở tả ngạn sông Vàm Cỏ Đông, thuộc xã Long Hựu Đông, huyện Cần Đước, tỉnh Long An.

Gọi là nhà cổ trăm cột nhưng thực chất ngôi nhà này có chính xác 120 cột gồm 66 cột tròn và 54 cột vuông. Nằm trong một khuôn viên rộng tới hơn 4.000 mét, riêng căn nhà đã có diện tích mặt sàn 882 m2.

Chủ nhân kiến tạo nên ngôi nhà độc đáo này là ông Trần Văn Hoa. Theo ghi chép thì ngôi nhà được khởi công xây dựng vào năm 1898 đời vua Thành Thái, sau 3 năm mới hoàn thành phần thô. Hai năm tiếp sau đó hoàn thiện phần nội thất và thêm một năm nữa dành cho chạm khắc trang trí, tới năm 1904 mới chính thức hoàn thành. Phần chạm khắc tinh xảo, cầu kỳ trên kiến trúc này được giao cho nhóm thợ từ làng Mỹ Xuyên - một làng chạm khắc mộc nổi tiếng của Thừa Thiên Huế đảm nhận.

Nhà trăm cột có kiểu chữ “Quốc”, 3 gian, 2 chái đôi với diện tích 822m2 trong một khu vườn rộng 4.886m2. Nhà được xây dựng từ nhiều vật liệu: gỗ, đá, mái ngói âm dương… Nền nhà xây bằng đá tảng cao 0,9 mét, mặt nền lát gạch tàu lục giác. Nhà và cột nhà được làm từ các loại gỗ cẩm lai, gỗ đỏ, gỗ mật và gỗ mun.

Điểm đặc biệt ấn tượng có thể thấy ngay khi tới thăm quan ngôi nhà cổ 120 cột đó là nghệ thuật điêu khắc của các nghệ nhân xứ Huế. Toàn bộ hệ thống vì kèo, xuyên được chạm nổi, chạm long, chạm khảm vô cùng công phu. Nội dung thì xoay quanh những đề tài truyền thống như: Tứ linh (long - ly - quy - phượng); Tứ tiết (Mai - Lan - Cúc - Trúc) và Bát quả…Bên cạnh đó vì được làm theo yêu cầu của gia chủ trong bối cảnh Nam Bộ thời kỳ Pháp thuộc nên có những biến tấu trang trí theo phong cách châu Âu như: Hoa hồng, Nho... khá phong phú, đa dạng.

Nhà gồm có hai phần: phần trước là phần nội tự – ngoại khách, phần sau là phần để ở và sinh hoạt. Lẫm lúa ở sau cùng đã tháo dở (1952), nay chỉ còn nền móng. Mặt chính nhà quay về hướng Tây Bắc, quanh nhà có sân rộng dùng để phơi lúa, bột. Hành lang, hiên và nền nhà được lát gạch Tàu, không gian rộng rãi hướng ra khu vườn rộng nên luôn mát mẻ. Cửa chính và các cửa sổ có song hình con tiện, bản gỗ. Gian ngoại khách ở Nhà Trăm cột còn được tô điểm bởi các bức hoành phi, đối liễng, sơn son ,thếp vàng, cẩn ốc xa cừ có nội dung nói lên tư tưởng hướng đến cuộc sống an nhàn.

Vật dụng quý giá trong nhà đều có tuổi đời cả trăm năm, hầu hết làm bằng gỗ quý. Trong đó, giá trị nhất là bộ trường kỷ đặt ngay gian chính để trà nước tiếp khách hàng ngày. Cách bố trí, sắp đặt từng vật dụng bên trong ngôi nhà đều có ý nghĩa, thể hiện sự tôn nghiêm. Vẻ đẹp của Nhà trăm cột là vẻ đẹp của sự kết hợp hài hòa và tinh tế với hồn cốt vùng sông nước, kênh rạch Miền Tây.